Google Scholar: citations
Perspectivas etnográficas sobre la participación de grupos subalternizados en prácticas de literacidad académica en Brasil
Santos, Juliana Silva (Universidade Federal de Minas Gerais)
Rocha, Terezinha Cristina da Costa (Universidade Federal de Minas Gerais)

Additional title: Ethnographic Perspectives on the Participation of Subalternized Groups in Academic Literacy Practices in Brazil
Additional title: Perspectives etnogràfiques sobre la participació de grups subalternitzats en pràctiques de literacitat acadèmica al Brasil
Additional title: Perspectives ethnographiques sur la participation de groupes subalternisés aux pratiques de littératie académique au Brésil
Date: 2026
Abstract: Este artículo presenta reflexiones sobre la agencia de grupos históricamente subalternizados en su partici-pación en prácticas de literacidad académica en una universidad pública brasileña. El estudio analiza cómo dos grupos, uno de estudiantes afrodescen-dientes y otro de estudiantes sordos, contribuyen y transforman dichas prácticas, especialmente en con-textos que permiten la producción y la valorización de sus saberes y perspectivas socioculturales. Los análisis se inscriben en una investigación etnográfica más amplia, orientada a comprender cómo ocurre la participación estudiantil en prácticas de literacidad académica. El marco teórico articula los estudios de literacidad académica con aportes de los estudios decoloniales. Los resultados se presentan a partir de dos eventos de literacidad, en los cuales identifica-mos los desafíos que enfrentan estos estudiantes para que sus identidades, lenguas y saberes sean reconocidos en la universidad, así como las estrate-gias que desarrollan para construir prácticas de literacidad que fortalecen sus trayectorias y sus iden-tidades.
Abstract: Aquest article presenta reflexions sobre l'agència de grups històricament subalternitzats en la seva participació en pràctiques de literacitat acadèmica en una universitat pública brasilera. L'estudi analitza com dos grups, un d'estudiants afrodescendents i un altre d'estudiants sords, contribueixen i transformen aquestes pràctiques, especialment en contextos que permeten la producció i la valoració dels seus sabers i perspectives socioculturals. Les anàlisis s'inscriuen en una investigació etnogràfica més àmplia orientada a comprendre com ocorre la participació estudiantil en pràctiques de literacitat acadèmica. El marc teòric articula els estudis de literacitat amb aportacions dels estudis decolonials. Els resultats es presenten a partir de dos esdeveniments de literacitat, en els quals identifiquem els desafiaments perquè les seves identitats, llengües i sabers siguin reconeguts a la universitat, així com les estratègies que desenvolupen per construir pràctiques de literacitat que enforteixen les seves trajectòries i identitats.
Abstract: This article presents reflections on the agency of historically subalternized groups in their participation in academic literacy practices at a Brazilian public university. The study examines how two groups, Afro-descendant students and deaf students, contribute to and reshape these practices, particularly in contexts that enable the production and valorization of their knowledge and sociocultural perspectives. The analyses are part of a broader ethnographic investigation aimed at understanding how student participation in academic literacy practices occurs. The theoretical framework articulates academic literacy studies with contributions from decolonial perspectives. The findings are presented through two literacy events in which we identify the challenges these students face for their identities, languages, and knowledge to be recognized within the university, as well as the strategies they develop to construct academic literacy practices that strengthen their trajectories and identities.
Abstract: Cet article présente des réflexions sur l'agency de groupes historiquement subalternisés dans leur participation à des pratiques de littératie académique au sein d'une université publique brésilienne. L'étude analyse comment deux groups, des étudiants afro-descendants et des étudiants sourds, contribuent à transformer ces pratiques, notamment dans des contextes qui permettent la production et la valorisation de leurs savoirs et de leurs perspectives socioculturelles. Les analyses s'inscrivent dans une recherche ethnographique plus large visant à comprendre comment se produit la participation étudiante aux pratiques de littératie académique. Le cadre théorique articule les études de littératie académique avec des apports des études décoloniales. Les résultats sont présentés à partir de deux événements de littératie, où nous identifions les défis que ces étudiants rencontrent pour que leurs identités, langues et savoirs soient reconnus à l'université, ainsi que les stratégies qu'ils développent pour construire des pratiques de littératie qui renforcent leurs trajectoires et leurs identités.
Rights: Aquest document està subjecte a una llicència d'ús Creative Commons. Es permet la reproducció total o parcial, la distribució, la comunicació pública de l'obra i la creació d'obres derivades, fins i tot amb finalitats comercials, sempre i quan es reconegui l'autoria de l'obra original. Creative Commons
Language: Castellà
Document: Article ; recerca ; Versió publicada
Subject: Literacitat ; Educació superior ; Etnografia ; Població negra ; Persones sordes ; Literacies ; Higher education ; Ethnography ; Black population ; Deaf people ; Literacidad ; Educación superior ; Etnografía ; Población negra ; Personas sordas ; Littératie ; Enseignement supérieur ; Ethnographie ; Population noire ; Personnes sourdes
Published in: Bellaterra journal of teaching and learning language and literature, Vol. 19, Num. 2 (2026) , art. e1486 (Articles) , ISSN 2013-6196

Adreça original: https://revistes.uab.cat/jtl3/article/view/v19-n2-santos-rocha
DOI: 10.5565/rev/jtl3.1486


20 p, 818.5 KB

The record appears in these collections:
Articles > Published articles > Bellaterra journal of teaching and learning language and literature
Articles > Research articles

 Record created 2026-06-30, last modified 2026-07-17



   Favorit i Compartir